Lopende projecten

 

Sector

  • Vo

Vakgebied

  • Economie
  • Zorg en Welzijn
  • Bewegen, sport en maatschappij
  • Beeldende vormgeving
  • Aardrijkskunde
  • Economie
  • Geschiedenis
  • Biologie
  • Natuurkunde
  • Scheikunde
  • Nederlands
  • Wiskunde

Vakinhoud

  • Leesvaardigheid
  • Mondelinge taalvaardigheid
  • Schrijfvaardigheid

Leerplankundig thema

  • Doorlopende leerlijnen en samenhang

Vakspecifiek thema

  • Geletterdheid
  • Genredidactiek
  • Taalgericht vakonderwijs

Using Genre to Improve Consistency

16-12-2015

​Van der Leeuw, B. & Meestringa, T. (2015), Using Genre to Improve Consistency across the Literacy Curriculum in Dutch Secondary Education. In: Boszik, V. (Ed.), Improving Literacy Skills across Learning; CIDREE Yearbook 2015. Budapest: HIERD, p. 16-36.

Dit artikel doet verslag van het onderzoek naar tekstsoorten / genres die typisch zijn voor het voorgezet onderwijs, voor verschillende vakken, en wat de kenmerken van die teksten zijn. Het resultaat is een met enkele voorbeelden geillustreerd overzicht van de verdeling van de tekstsoorten over de vakken.

Leerlingen worden bij alle vakken in het voortgezet onderwijs geconfronteerd met teksten van toenemende complexiteit en abstractie en ze moeten tevens hun vakbeheersing tonen in teksten op voldoende niveau. Dit gaat niet zonder problemen. Onderzoek laat bijvoorbeeld zien dat sommige leerlingen moeite hebben met het lezen en schrijven van teksten (Hacquebord et al, 2004; OECD, 2010), dat structurele kenmerken van teksten hun tekstbegrip beïnvloeden (Land et al, 2002, Van Silfhout, 2014), maar ook dat het leren van genre-specifieke taalkenmerken de schrijfvaardigheid van leerlingen doet toenemen (Hoogeveen, 2014). Op basis van een database met meer dan 2000 leerlingteksten uit de vakken English, science en geschiedenis, beschrijven Christie & Derewianka (2008) hoe de schrijfvaardigheid van leerlingen zich van 5/6 tot 18 jaar ontwikkelt, als ze meer en meer bijzondere genrekenmerken in de vingers krijgen. Nederland ontbeert zo’n vakoverstijgende beschrijving van taal bij de vakken. Daartoe maakt dit onderzoek gebruik van de genre-theorie van Martin & Rose (2008) en stelt de volgende vragen aan teksten: Wat is het sociale doel van de tekst? Welke stadia zijn nodig om dit doel te bereiken? Welke taalmiddelen worden gebruikt om de vakinhoud (veld), het perspectief van de schrijver (toon) en de tekstuele samenhang (modus) te ontwikkelen?

De resultaten van deze studie kunnen worden gezien als een nieuwe stap voor de bewustwording van vakleraren van de vakspecifieke kenmerken van hun eigen technische taal en hen te leren werken met een tekstsoortgercihte benadering.

Het artikel is de Nederlandse bijdrage aan het CIDREE Yearbook 2015: Improving Literacy Skills across Learning.