Lopende projecten

 

Sector

  • Po

Vakgebied

  • Nederlands

Vakinhoud

  • Leesvaardigheid
  • Mondelinge taalvaardigheid
  • Taalverzorging
  • Schrijfvaardigheid
  • Taalbeschouwing

Leerplankundig thema

  • Referentiekader
  • Referentieniveaus
  • Tussendoelen

Vakspecifiek thema

  • Referentiekader

Leerstoflijnen beschreven

9-7-2015

In het Referentiekader taal en rekenen (2009) staat beschreven wat kinderen op verschillende momenten in hun schoolloopbaan op het gebied van taal en rekenen moeten kennen en kunnen. Daarmee is het een leidraad voor scholen, docenten en onderwijsprogramma's in het primair en voortgezet onderwijs en middelbaar beroepsonderwijs.

Het referentiekader onderscheidt voor taal vier domeinen:

  • Mondelinge taalvaardigheid
  • Lezen
  • Schrijven
  • Begrippenlijst en taalverzorging

Voor de basisschool zijn voor het taalonderwijs twee niveaus van het referentiekader van belang: niveau 1F en niveau 2F. Niveau 1F is zo gedefinieerd dat ongeveer 75% van de leerlingen dat kan bereiken op het eind van de basisschool. Van de 75% die niveau 1F haalt, kan een deel het daarop volgende niveau 2F bereiken. Dat niveau geldt als streefniveau voor de basisschool en wordt in het referentiekader voor taal ook wel aangeduid als 1S. Voor de 25% van de leerlingen die het fundamenteel niveau 1F op het eind van de basisschool niet kan halen, biedt de leraar adequate leerstof aan die aansluit op de mogelijkheden van de leerling. Voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften geeft Passende Perspectieven (SLO, 2012) suggesties voor een passend onderwijsaanbod.

Om een goed aanbod in het taalonderwijs te kunnen bieden, moeten basisscholen een beeld hebben van de eindniveaus 1F en 1S/2F. Daartoe is het in de eerste plaats nodig dat de beschrijvingen zoals geformuleerd in het referentiekader worden geconcretiseerd: Wat betekenen de niveaus 1F en 1S/2F voor de onderscheiden taaldomeinen? Wanneer kunnen we zeggen dat een leerling een taak uitvoert op het niveau van 1F of 1S/2F? Veel vragen worden beantwoord op de website http://www.taalenrekenen.nl. De gebruikers van de site krijgen daarmee een concreter beeld van de niveaus.

Een andere vraag, relevant voor het basisonderwijs, is langs welke weg de eindniveaus 1F en 1S/2F te bereiken zijn. Hoe is de opbouw van de leerstof voor de verschillende domeinen over de groepen 1 tot en met 8? Op deze vraag geven we een antwoord in een reeks van vier publicaties die steeds één van de vier taaldomeinen uit het referentiekader behandelen:

  • Leerstoflijnen mondelinge taalvaardigheid beschreven (2015)
  • Leerstoflijnen lezen beschreven (Oosterloo & Paus, 2010)
  • Leerstoflijnen schrijven beschreven (Van Gelderen, 2010)
  • Leerstoflijnen begrippenlijst en taalverzorging beschreven (Van der Beek & Paus, 2011) 

Contactpersoon