Lopende projecten

 

Sector
  • Po
Vakgebied
  • Nederlands
Vakinhoud
  • Mondelinge taalvaardigheid
  • Schrijfvaardigheid
  • Leesvaardigheid
Leerplankundig thema
  • Meten en beheren van resultaten

Wat is Peil.Onderwijs?

19-10-2017

Onder regie van de Inspectie van het Onderwijs brengt Peil.onderwijs de kennis, vaardigheden en attitudes van leerlingen aan het einde van het primair onderwijs in kaart.

Peilingen zijn onderdeel van de stelselevaluatie door de inspectie. Het gaat zowel om een peiling van factoren uit het onderwijsleerproces (leerstof, tijd, didactisch handelen, enzovoort) als om een peiling van de kennis, attitudes en vaardigheden van leerlingen. De peilingen richten zich op het beoogde onderwijsaanbod zoals dat landelijk is vastgesteld en worden periodiek uitgevoerd waardoor vergelijking van prestaties over de tijd mogelijk is.

Wie voeren het onderzoek uit?

Onder de naam Peil.onderwijs, onder regie van NRO, en in opdracht van de inspectie ontwikkelen externe partijen het instrumentarium voor de peilingen en voeren zij de onderzoeken uit. Dit wordt gedaan op basis van zogenaamde domeinbeschrijvingen. Hierin wordt beschreven wat de wettelijke eisen zijn voor de inhoud van de specifieke domeinen en hoe deze eisen in de praktijk van het onderwijs vorm krijgen. Domeinbeschrijvingen geven inzicht in de stand van zaken van de te peilen domeinen van het taalonderwijs. SLO ontwikkelt de domeinbeschrijvingen in opdracht van het ministerie van OCW. Dat gebeurt in samenspraak met inspectie, leraren, schoolleiders en 'domeinexperts'.

Wie doen mee?

Nadat een externe partij voor het desbetreffende inhoudsdomein meetinstrumenten heeft ontwikkeld, worden deze afgenomen bij leerlingen in groep 8 van het basisonderwijs en bij schoolverlaters in het speciaal basisonderwijs  (SBO) bij een representatieve steekproef van scholen. 

Scholen beslissen zelf of ze mee willen doen. De resultaten van een school zijn niet van invloed op de kwaliteitsbeoordeling van de school door de inspectie. De uitkomsten op school- en leerlingniveau worden aan de deelnemende scholen teruggekoppeld door het consortium dat het peilingsonderzoek uitvoert. De inspectie rapporteert over de uitkomsten van de peilingen op stelselniveau. Ook deze resultaten zijn niet herleidbaar naar scholen en leerlingen. De resultaten op stelselniveau geven een beeld van de kennis, attitudes en vaardigheden van leerlingen in Nederland en van de factoren die daarop van invloed zijn.

Wat zijn de opbrengsten?

Met de uitkomsten weten we wat kinderen leren op school, hoe deze resultaten zich in de tijd ontwikkelen en hoe deze zich verhouden tot het beoogde onderwijsaanbod. Opbrengsten kunnen voedend zijn voor onderwijsbeleid, onderwijsontwikkeling en onderwijsonderzoek.

Welke peilingen zijn/worden uitgevoerd?

De inspectie voert jaarlijks meerdere peilingen uit. Elk jaar wordt gerapporteerd over het taal- en rekenniveau van groep 8-leerlingen op basis van de eindtoetsresultaten. Lees meer.

Daarnaast zijn jaarlijks twee variabele peilingen over leergebieden die in de kerndoelen genoemd zijn. Lees meer over de komende peilingen.

  • In 2016 is een peiling uitgevoerd naar het domein mondelinge taalvaardigheid eind PO. Eind 2018 / begin 2019 worden de resultaten van de peiling Mondelinge taalvaardigheid einde basisonderwijs verwacht. En in het voorjaar van 2019 worden de resultaten verwacht van de peiling Mondelinge taalvaardigheid einde speciaal (basis)onderwijs.
  • In 2018 wordt een peiling uitgevoerd naar het domein schrijfvaardigheid eind PO en SBO.
  • In 2020 wordt een peiling uitgevoerd naar het domein leesvaardigheid. De domeinbeschrijving hiervoor wordt in 2018 gemaakt.

Peil.Onderwijs, opvolger van PPON

Peil.onderwijs is de opvolger van PPON, uitgevoerd door Cito. Van 1987 tot 2014 voerde Cito de Periodieke Peiling van het Onderwijsniveau (PPON) in het primair onderwijs uit om antwoord te krijgen op de vragen: wat proberen scholen hun leerlingen te leren? En wat steken de leerlingen van het onderwijs op? Welke wijzigingen voltrekken zich door de jaren heen in het leer- en vormingsaanbod en in de onderwijsleerresultaten? Deze vragen worden onder meer beantwoord in de PPON-balansen (rapporten). Deze balansen zijn te downloaden op de site van Cito.