Lopende projecten

 

Sector
  • Po
Vakgebied
  • Nederlands
Vakinhoud
  • Mondelinge taalvaardigheid
Leerplankundig thema
  • Referentieniveaus
Vakspecifiek thema
  • Referentiekader

Leerstoflijnen mondelinge taalvaardigheid beschreven

9-7-2015

​Beek, A. van der & Hoogeveen , M. (red), Prenger, J. (2015) Leerstoflijnen mondelinge taalvaardigheid beschreven. Uitwerking van het referentiekader Nederlandse taal voor het onderwijs in mondelinge taalvaardigheid op de basisschool. Enschede: SLO

De  publicatie bevat een uitwerking van het domein mondelinge taalvaardigheid. De leerstoflijnen mondelinge taalvaardigheid geven een mogelijke opbouw in het onderwijsaanbod, dat toewerkt naar niveau 1F en 1S/2F aan het einde van de basisschoolperiode. Leraren kunnen de leerstoflijnen gebruiken om een goed onderwijsaanbod te creëren, dat rekening houdt met de ontwikkeling van de leerlingen. De leerstoflijnen mondelinge taalvaardigheid worden uitgewerkt voor drie subdomeinen:

- Gesprekken
- Luisteren
- Spreken

Voor de basisschool zijn voor het taalonderwijs twee niveaus van het referentiekader van belang: niveau 1F en niveau 2F. Niveau 1F is zo gedefinieerd dat ongeveer 75% van de leerlingen dat kan bereiken op het eind van de basisschool. Van de 75% die niveau 1F haalt, kan een deel het daarop volgende niveau 2F bereiken. Dat niveau geldt als streefniveau voor de basisschool en wordt in het referentiekader voor taal ook wel aangeduid als 1S. Voor de 25% van de leerlingen die het fundamenteel niveau 1F op het eind van de basisschool niet kan halen, biedt de leraar adequate leerstof aan die aansluit op de mogelijkheden van de leerling. Voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften geeft Passende Perspectieven (SLO, 2012) suggesties voor een passend onderwijsaanbod.

Om een goed aanbod in het taalonderwijs te kunnen bieden, moeten basisscholen een beeld hebben van de eindniveaus 1F en 1S/2F. Daartoe is het in de eerste plaats nodig dat de beschrijvingen zoals geformuleerd in het referentiekader worden geconcretiseerd: Wat betekenen de niveaus 1F en 1S/2F voor de onderscheiden taaldomeinen? Wanneer kunnen we zeggen dat een leerling een taak uitvoert op het niveau van 1F of 1S/2F? Een andere vraag, relevant voor het basisonderwijs, is langs welke weg de eindniveaus 1F en 1S/2F te bereiken zijn. Hoe is de opbouw van de leerstof voor de verschillende domeinen over de groepen 1 tot en met 8? Op deze vraag wordt voor het domein Mondelinge Taalvaardigheid in dit boekje een antwoord gegeven.

Deze publicatie is onderdeel van een reeks van vier publicaties die steeds één van de vier taaldomeinen uit het referentiekader behandelen:

- Leerstoflijnen mondelinge taalvaardigheid beschreven (2015)
- Leerstoflijnen lezen beschreven (Oosterloo & Paus, 2010)
- Leerstoflijnen schrijven beschreven (Van Gelderen, 2010)
- Leerstoflijnen begrippenlijst en taalverzorging beschreven (Van der Beek & Paus, 2011)