Lopende projecten

 

Sector
  • Speciaal basisonderwijs
  • Po
  • Basisonderwijs
Vakgebied
  • Nederlands
Vakinhoud
  • Spreken
  • Woordenschat
  • Mondelinge taalvaardigheid
  • Gesprekken
Leerplankundig thema
  • Curriculum
Vakspecifiek thema
  • Geletterdheid

Balans van het spreekonderwijs op de basisschool. Uitkomsten van de peilingen in 2002 en 2003: halverwege en einde basisonderwijs en speciaal basisonderwijs

22-1-2015
Weerden, J. van, Heesters, K., Jongen, I., Schoot, F. van der, Hemker, B., Veldhuijzen, N., & Verhelst, N. (2006). Balans van het spreekonderwijs op de basisschool. Uitkomsten van de peilingen in 2002 en 2003: halverwege en einde basisonderwijs en speciaal basisonderwijs. Arnhem: Cito. 
In opdracht van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen is gekeken naar de spreekvaardigheid bij de leerlingen van groep 5 en 8 van het basisonderwijs en bij 12-13-jarigen uit het speciaal onderwijs.
De spreekvaardigheid is bekeken aan de hand van een lange responstaak, een korte responstoets en een beslissingsgesprek.
  • De lange responstaak is monologisch en bestaat uit het aanbieden van een in stripvorm getekende gebeurtenis. De leerling vertelt na enige voorbereidingstijd wat er op de afbeeldingen is gebeurd.
  • De korte responstoets is zowel monologisch als dialogisch. Deze toets bestaat uit spreekopgaven die leiden tot een voorspelbare respons bij de leerlingen. De opgaven hebben betrekking op situaties gerelateerd aan de persoonlijke en de schoolse sfeer.
  • Het beslissinggesprek omvat een interactief gesprek met meerdere deelnemers.
  • Naast de prestaties van de leerlingen brengt het onderzoek ook het onderwijsaanbod in kaart. Daartoe zijn vragenlijsten voorgelegd aan de leerkrachten van groep 4, 5, 7 en 8.

 
De spreekprestaties over de drie taaktypes heen zijn beoordeeld op basis van:
  • inhoud,
  • samenhangrelaties in het verhaal,
  • narratieve structuurkenmerken (bv. vooruit- of terugwijzingen in het verhaal, een samenvatting aan het begin of einde, een afsluitende opmerking),
  • woordkeuze,
  • spreekgemak en
  • verstaanbaarheid.